Liever geen IJsvogel

Januari 2017
Als er één vogel is met een bijzonder slecht gekozen naam, dan is het wel de IJsvogel. Uit Katwijk komen steeds meer meldingen van dit prachtig gekleurde vogeltje, waarvan we meestal alleen de azuurblauwe rug zijn als het zich pijlsnel en in rechte vlucht laag boven het water uit de voeten maakt. Nederland en heel Europa zijn met maar één soort slecht bedeeld met ijsvogels. Met name in de tropen komen tientallen ijsvogelsoorten voor; de een nog mooier dan de ander. Die zien echt nooit ijs, maar wij Nederlanders blijven ook deze gewoon ‘ijsvogels’ noemen. De Britten doen dat anders, want daar heten ze ‘kingfishers’.

IJsvogel Natuurcentrum Katwijk 2016

De toename van de IJsvogel in heel Nederland komt simpelweg door het ontbreken van streng winterweer de afgelopen jaren. IJsvogels leven van visjes, die gevangen worden door vanaf een uitkijkpost of vanuit ‘biddende’ positie (in de lucht blijven hangen met snelle vleugelslag, als een kolibrie) het water in de duiken. IJsvogels hebben dus liever geen ijs, want als al het favoriete viswater bevroren raakt kunnen ze niet meer bij hun prooi.

In strenge winters gaan bijna alle IJsvogels dood. De enkele overblijvers zorgen met soms drie broedsels achter elkaar dat de stand weer groeit, tot er een volgende horror winter voor de IJsvogel komt. Nu er geen winters meer zijn van waarde blijft de stand groeien, en verovert de IJsvogel, voorheen vooral een vogel van snelstromende beekjes in het oosten des lands, de hele rest van het land, en slaat daarbij ook steden en dorpen niet over. Groene en waterrijke wijken in Katwijk als Rijnsoever en de Zanderij kunnen er over mee praten.

De naam IJsvogel is wel een beetje te begrijpen. Juist in strenge winters verzamelen IJsvogels zich bij de laatste plekjes open water, en komen dan beter in beeld Voor de IJsvogel is het te hopen dat de huidige vorstperiode niet te lang duurt.

door Gijsbert van der Bent

Instagram @natuurcentrumkatwijk