Ook het Natuurcentrum Katwijk ontkomt er niet aan om maatregelen te nemen in verband met het corona-virus. Daarom is in ieder geval tot 1 juni het Natuurcentrum gesloten, en gaan geplande activiteiten niet door. Wij vinden dat natuurlijk heel erg jammer. Uiteraard volgt nadere berichtgeving als de ontwikkelingen daartoe aanleiding geven.

De geheimzinnig Waterral

Waterral Natuurcentrum Katwijk | Foto: Ed Schouten december 2016

Foto: Ed Schouten – Katwijk, december 2016

De Waterral is echt geen zeldzame broedvogel in Katwijk. In het duingebied Berkheide en op het nieuwe natuurgebied Lentevreugd zijn genoeg plekjes waar we de Waterral in het broedseizoen kunnen horen; een opvallend schril geluid, dat nog het meest wegheeft van een mager speenvarkentje. Zien is een heel ander verhaal. De Waterral blijft het liefst verborgen in de moerassige vegetatie. Gelukkig hebben we in de wintermaanden meer kans een glimp op te vangen van deze geheimzinnige, stijlvol getekende moerasvogel. Zeker als de vorst toeslaat en de Waterral vaker dan hem lief is de dichte begroeiing moet verlaten op zoek naar voedsel. Behalve in Berkheide en op Lentevreugd worden Waterallen in de wintermaanden ook regelmatig waargenomen op de Zanderij en langs het Zwarte Pad. Ze zijn kleiner en vooral veel slanker dan de verwante Waterhoen en Meerkoet, en vooral veel schuwer!

Topjaar voor de Kardinaalsmuts

Foto: Gijsbert van der Bent – Katwijk, november 2016

Dit jaar lijkt een heel goed jaar voor de Kardinaalsmuts. Tijdens een wandeling door duin en bos kun je momenteel niet om deze mooie struik met zijn prachtige vruchtjes heen. Die bessen hebben de vorm van een muts zoals kardinalen die dragen. Voor de mens is de hele plant heel giftig. Voor insecten, vogels en zoogdieren niet. De Stippelmot kan de struik letterlijk helemaal kaal vreten, en de schors is een lekkernij voor konijnen en herten. De Kardinaalsmuts lijkt het niet te deren. Ze komen er weer bovenop. En kijk maar eens hoe ze er nu allemaal bij staan! Vogels eten de giftige bessen, hoewel de struiken momenteel (nog) niet druk bezocht worden door vogels. Misschien moet eerst de vorst erover?

Grote uittocht van Lepelaars!

Foto: Rene van Rossum – Katwijk, oktober 2016

Het gaat goed met de Lepelaar in Nederland en elders in Noordwest-Europa. Ook de vogeltellers op de Katwijkse trektelposten merken dat. De Lepelaar is een trekvogel, en onze broedvogels overwinteren in Zuid-Afrika en Noord-Afrika. En als er meer broeden bij ons in Nederland en in de landen ten noorden van ons, dan is de kans groot dat we er hier ook meer voorbij zien komen. Maandag 26 oktober gaf een grote uittocht van Lepelaars te zien. Over Katwijk, over strand en zelfs ver over zee vlogen tussen 8.00 uur en 11.30 uur maar liefst 395 Lepelaar over, in groepen van 40 tot 100 exemplaren. Zoveel hebben we er nog nooit gezien op een dag!

Een saucijs op pootjes

Foto: René van Rossum- Katwijk, september 2016

Een Wezel is vooral heel erg klein. Ze wegen nog geen ons. Desondanks zijn het erg felle roofdiertjes, die vaak prooien pakken die groter zijn dan zijzelf. Jaarlijks worden er uit Katwijk niet meer dan een handvol Wezels gemeld, verspreid over het hele gebied. Daar zitten soms ook verkeersslachtoffers bij, en soms zelfs Wezels die door een kat zijn gegrepen. Ze houden van een beetje rommelige hoekjes. De laatste tijd neemt het aantal waarnemingen in en rond Katwijk weer wat toe. De Wezel op de foto werd betrapt door trekvogeltellers in de Noordduinen van Katwijk bij de achtervolging van zijn prooi, ongetwijfeld een muis.

De Putter heeft distels nodig

Foto: René van Rossum- Katwijk, augustus 2016

Opvallend mooie vogeltjes zijn het, met een prettig kwetterende zang en een kenmerkend drukke, bijna vrolijke roep. Al sinds de Gouden Eeuw zijn Putters bekende kooivogels, en ze zijn ook als zodanig geportretteerd door bekende grootmeesters in de schilderkunst. Maar wij zien ze natuurlijk het liefst in de vrije natuur. Dat kan ook in en rond Katwijk. Dan moeten er wel distels zijn, want de Putter heeft niet voor niets de bijnaam Distelvink. Ze zijn gek op de zaadjes van deze stekelige planten. Zoek de Putters dus op allerlei rommelige overhoekjes waar distels staan. Dat worden er in onze steeds sterieler wordende samenleving steeds minder, maar ze zijn er gelukkig nog wel. Bijvoorbeeld op de Zanderij. 

Geen wesp maar een wolbij

Foto: Ed Schouten – Katwijk, juli 2016

Het lijkt wel een wesp, maar dat is het niet. Het is een Grote Wolbij, een wilde bijensoort die bij ons in de zomermaanden vrij algemeen is. Wolbijen danken hun naam aan de gewoonte om haartjes van planten te verzamelen en daar broedcellen van te maken in een holletje in de grond of onder een steen. Het stoere mannetje is agressief tegen andere insectensoorten en weet zich misschien gesterkt door zijn gelijkenis met een wesp. Maar zoals alle mannelijke bijensoorten kan hij niet steken. De Kleine Wolbij (inzet) is een stuk zeldzamer, en komt bij ons alleen in de duinen voor.

Boomkikker neemt sterk toe

Foto: Ed Schouten – Katwijk, juni 2016

Wat zijn het toch een mooie beestjes! En wat zijn door het kleine formaat en de overwegend groene kleur moeilijk te zien te krijgen. Horen daarentegen moet geen probleem zijn. Wie tegenwoordig in Berkheide in de late avonduren op een duin gaat staan kan de luidruchtige concerten van de Boomkikker(s) niet missen. Met name langs de Wassenaarseslag en net onder Katwijk laten ze zich nog goed horen: een snelle opeenvolging van kwek’s (‘kwekwekwekwekwekwekwekwek…’’).  Dat zal nog enkele dagen doorgaan, maar dan zijn de eieren gelegd (in het water) en is het niet meer nodig zo’n kabaal te maken om een partner te lokken. Nadat de Boomkikker in Nederland in de vorige eeuw heel sterk is afgenomen, neemt de populatie de laatste 15 jaar weer sterk toe. Aan onze Boomkikkers zit echter een luchtje. Ze zijn mogelijk uitgezet… Boomkikkers zitten graag in grote braamstruiken. Niet meenemen, want de Boomkikker staat op de Rode Lijst en is heel erg beschermd!

Meidoorn belangrijk in de duinen

Foto: Maarten Plug – Katwijk, mei 2016

De maand mei is nog geen week oud, en alle meidoorns van heel Berkheide staan ineens in volle bloei. De duinen kleuren wit van de bloempjes aan de tot vorige maand nog zo onopvallende struiken, en de zwoele geur van de meidoornbloesems blijft hangen in de duinvalleien.

De meidoorn is heel belangrijk in het ecosysteem van onze duinen. Denk aan de relatief veilige nestgelegenheid die de doornige struiken bieden aan tal van vogelsoorten, de vele insecten die de Meidoorns aantrekken en de smakelijke bessen voor de vogels in het winterhalfjaar. Konijnen en reeën zijn weer gek op de bast van de meidoorns.

ozio_gallery_nano
Ozio Gallery made with ❤ by joomla.it

Kleinste varentje van Nederland

Foto: Maarten Langbroek – Katwijk, mei 2016

Wist u dat het kleinste varentje van Nederland in het Katwijkse duin voorkomt? Niet op verweerde muren van oude bunkers of iets dergelijks, maar gewoon op de grond, tussen de viooltjes en Vergeet-mij-nietjes. Dit zeldzame plantje, de Gelobde Maanvaren, groeit op duinhellingen die gericht zijn op het noorden, zoals we die rond Katwijk bijvoorbeeld vinden rond de Vrieze Wei of bij de Ichtuskerk.

Vanaf eind april komt het plantje boven de grond. Let bij het zoeken op rechtopstaande, frisgroene blaadjes. De Latijnse naam is Botrychium lunaria. Het eerste deel van de naam betekent zoiets als druivenrank, omdat de bloeiwijze in het begin op een trosje druiven lijkt. Het “lunaria” betekent maan en slaat op de halvemaanvormige blaadjes. Meestal worden ze tussen de drie en tien centimeter hoog.

Instagram @natuurcentrumkatwijk